استادیار اقتصاد نظری، دانشکده علوم اقتصادی و اداری، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران.
10.22034/es.2026.577318.1936
چکیده
بیانیه گام دوم انقلاب با تأکید بر عدالت در توزیع منابع عمومی و لزوم حمایت از اقشار نیازمند، چارچوبی ارزشمند برای طراحی الگوهای تأمین مالی عادلانه ترسیم میکند. در این راستا، به دلیل نابرابری فزاینده و محدودیتهای نظام مالی متعارف، قرضالحسنه به عنوان سازوکاری بومی، اخلاقمحور و مبتنی بر توزیع ریسک، ظرفیت بالایی برای توانمندسازی اقتصادی اقشار کمدرآمد دارد. این پژوهشبا هدفبررسیتأثیرتسهیلات قرضالحسنهبرکت بر توانمندسازی اقتصادی روستاییان استان همدان با استفاده از شاخصهای ترکیبی لگاتوم انجام شده است. روش پژوهش کمی و مبتنی بر دادههای میدانی از دریافتکنندگان تسهیلات بوده است. ازاینرو، چهار مؤلفه اصلی توانمندسازی اقتصادی شامل کیفیت اقتصادی، محیط سرمایهگذاری، شرایط کارآفرینی و زیرساختها با روش دلفی و تلفیقی توسط خبرگان شناسایی و در قالب پرسشنامه 24 گویهای دستهبندی شد. روایی پرسشنامه توسط نخبگان و پایایی آن با ضریب آلفای کرونباخ تأیید و دادهها با مدل معادلات ساختاری و تحلیل عاملی تأییدی مرتبه اول و دوم تحلیل گردید. یافتهها نشان میدهد اعتبارات خرد قرضالحسنه تأثیر مثبت، مستقیم و معناداری بر بهبود کیفیت اقتصادی (با قویترین اثر) و محیط سرمایهگذاری داشته است. مهمترین دستاورد طرح، تسهیل دسترسی به اعتبارات و ایجاد اشتغال مستقیم و غیرمستقیم در روستاها بوده است. با این حال، تأثیر آن بر شرایط کارآفرینی و زیرساختها محدودتر بوده است. نتایج مؤید آن است که توانمندسازی پایدار توسط قرضالحسنه نیازمند تلفیق آن با سرمایهگذاری در بهبود محیط کسبوکار و زیرساختها است.
