پژوهشکده تحقیقات راهبردی مجمع تشخیص مصلحت نظام فصلنامه علمی پژوهشی راهبرد اقتصادی 2252-0597 14 4 2025 12 22 Impact of macroeconomic variables on imbalances in Iranian pension funds: Implications for the realization of the third paragraph of general social security policies اثر متغیرهای کلان اقتصادی بر ناترازی صندوق‌های بازنشستگی ایران: دلالت‌هایی برای تحقق بند سوم سیاست‌های کلی تأمین اجتماعی 691 718 243031 10.22034/es.2026.546438.1893 FA علی ساکی فر کارشناسی ارشد مدیریت مالی دانشگاه گیلان، گیلان، ایران. 0009-0003-4898-6198 سید رضا میرعسکری استادیار گروه اقتصاد، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه گیلان، گیلان، ایران 0000-0003-1084-5819 یاسر رضائی پیته نوئی دانشیار گروه حسابداری، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه گیلان، گیلان، ایران 0000-0002-8025-3555 Journal Article 2025 09 17 In recent years, the financial and economic situation of pension funds in the country has faced challenges due to severe fluctuations in the macroeconomic environment, resulting in deficits that have hindered their ability to meet obligations. Given the importance of financial performance stability in pension funds, the present study examines the impact of key macroeconomic variables such as economic growth rate, liquidity, inflation, exchange rate, interest rate, oil revenues, government budget deficit, and sanctions on the financial stability of pension funds and ranks them accordingly.To assess the status of the existing variables, a one-sample t-test was employed. To test the validity of the theoretical model and estimate the effect coefficients, the structural equation modeling (SEM) method was applied using PLS software. In order to prioritize the influential components, a questionnaire was designed and completed by 59 university professors, experts, and specialists in the capital market and pension funds in Gilan and Tehran, selected through purposive and snowball sampling. The results obtained were then analyzed using factor analysis. According to the experts, the findings reveal that the government budget deficit, with a standardized coefficient of (β = 0.858), exerts the greatest impact on the pension fund crisis, whereas international sanctions, with a standardized coefficient of (β = 0.639), have the least effect among the examined variables. Additionally, the coefficient of determination (R²) was calculated as 0.739, and the Goodness of Fit (GOF) index was 0.570, indicating a strong and highly satisfactory overall fit of the research model.The present study seeks to contribute to effective policymaking by examining and ranking the influential variables, thereby supporting the realization of the objectives outlined in Clause 3 of the General Policies of Social Security. <span lang="FA">در سال‌های اخیر وضعیت مالی و اقتصادی صندوق‌های بازنشستگی در کشور به‌دلیل نوسانات شدید در اقتصاد کلان دچار چالش شده است و جهت ایفای تعهدات خود با کسری روبه‌رو شــده‌اند. با توجه به اهمیت ثبات عملکرد مالی صندوق‌های بازنشســتگی، پژوهش حاضر به بررسی</span> <span lang="FA">تأثیر متغیرهای کلان اقتصادی تعیین‌کننده از قبیل نرخ رشد اقتصادی، نقدینگی، تورم، نرخ ارز، نرخ بهره، درآمدهای نفتی، کسری بودجه دولت و تحریم‌ها بر ثبات مالی در صندوق‌های بازنشستگی و رتبه‌بندی آن‌ها می‌پردازد. برای بررسی وضعیت متغیرهای موجود از آزمون تی تک‌نمونه‌ای استفاده شده است. جهت آزمون صحت الگوی نظری پژوهش و محاسبه ضرایب تأثیر از روش مدل‌یابی معادلات ساختاری به‌وسیله نرم‌افزار </span><span dir="LTR">PLS</span><span lang="FA"> استفاده شد. به‌منظور اولویت‌بندی مؤلفه‌های مؤثر، پرسش‌نامه‌ای تهیه گردید که با مشارکت ۵۹ نفر از اساتید دانشگاه و خبرگان و متخصصان بازار سرمایه و صندوق‌های بازنشستگی در گیلان و تهران که از طریق نمونه‌گیری هدفمند و از نوع گلوله برفی انتخاب شده بودند، تکمیل شد و نتایج حاصل از آن تحلیل عاملی شد. از دیدگاه خبرگان نتایج پژوهش نشان می‌دهد که کسری بودجه دولت با ضریب استاندارد (</span> <span lang="FA">) بیش‌ترین تأثیر و تحریم‌ها با ضریب استاندارد (</span> <span lang="FA">) کم‌ترین تأثیر را بین متغیرها بر بحران در صندوق‌های بازنشستگی دارند. همچنین</span><span dir="LTR"> R² </span><span lang="FA">برابر با ۰.۷۳۹ و مقدار</span><span dir="LTR"> GOF </span><span lang="FA">معادل ۰.۵۷۰ محاسبه شد که نشان از برازش کلی قوی و بسیار مناسب مدل پژوهش دارد. پژوهش حاضر می‌کوشد با بررسی و رتبه‌بندی متغیرها، به سیاست‌گذاری مناسب جهت تحقق اهداف بند سوم سیاست‌های کلی تأمین اجتماعی کمک نماید.</span> https://econrahbord.csr.ir/article_243031_9e800325bfb163b97a2492a794bfba55.pdf