پژوهشکده تحقیقات راهبردی مجمع تشخیص مصلحت نظام فصلنامه علمی پژوهشی راهبرد اقتصادی 2252-0597 14 3 2025 09 23 Identifying and Prioritizing Key Cognitive Biases in Climate Change: Insights for Environmental Policy Design شناسایی و اولویت‌بندی مهم‌ترین سوگیری‌های‌ شناختی در تغییرات اقلیمی: ارائه دلالت‌هایی برای سیاست‌های کلی محیط زیست 487 524 232853 10.22034/es.2025.516279.1850 FA مجتبی پناهی دکتری اقتصاد بخش عمومی، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران. روح‌اله شهنازی دانشیار گروه اقتصاد، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران 0000-0003-1219-7384 کریم اسلاملوییان استاد گروه اقتصاد، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران. علی عسگری دانشیار گروه مدیریت بحران و سوانح، دانشگاه یورک، تورنتو، کانادا. Journal Article 2025 05 16 Cognitive biases refer to systematic patterns of deviation from rational judgment, which can negatively affect human decision-making. In the context of climate change, these biases play a critical role in shaping the attitudes and behaviors of individuals and policymakers. This study aims to enhance the understanding of decision-making patterns and provide insights for environmental policy by identifying and prioritizing the most significant cognitive biases related to climate change. Through a comprehensive literature review and expert surveys, a set of cognitive biases was classified into four main categories: cognitive (with internal and external origins), preferential, emotional, and social interaction-based. The findings indicate that preferential biases are of the highest importance. Key biases such as short-sightedness, framing effects, prospect theory, hyperbolic discounting, loss aversion, and cooperation emerged as central factors in explaining climate-related behaviors. These results can serve as a foundation for designing smarter environmental policies that are more aligned with actual behavioral tendencies. سوگیری‌های‌ شناختی به الگوهای نظام‌مند انحراف از عقلانیت در فرایند قضاوت و تصمیم‌گیری اطلاق می‌شود که تأثیر معناداری بر رفتارهای فردی و جمعی در مواجهه با تغییرات اقلیمی دارند. در این پژوهش، با هدف بهبود فهم الگوهای تصمیم‌گیری و ارائه دلالت‌هایی برای سیاست‌گذاری محیط زیستی، مهم‌ترین سوگیری‌های ‌شناختی مرتبط با مسئله تغییرات اقلیمی شناسایی و اولویت‌بندی شده‌اند. در ابتدا با مرور ادبیات نظری و نظرسنجی از خبرگان، مجموعه‌ای از سوگیری‌ها در قالب چهار دسته کلی شامل: شناختی (با منشأ بیرونی و درونی)، ترجیحی، عاطفی و تعاملات اجتماعی طبقه‌بندی شدند. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که سوگیری‌های ترجیحی در صدر اهمیت قرار دارند و سوگیری‌هایی مانند کوته‌نگری، اثر قالب‌بندی، نظریه چشم‌انداز، تنزیل هذلولی، زیان‌گریزی و همکاری ازجمله عوامل کلیدی در تبیین رفتارهای اقلیمی محسوب می‌شوند. این نتایج می‌توانند به‌عنوان مبنایی برای طراحی سیاست‌های محیط زیستی هوشمندانه‌تر، مبتنی بر واقعیت‌های رفتاری، به‌کار گرفته شوند.

https://econrahbord.csr.ir/article_232853_a4e539814f2618693114e0207361c94f.pdf