پژوهشکده تحقیقات راهبردی مجمع تشخیص مصلحت نظام فصلنامه علمی پژوهشی راهبرد اقتصادی 2252-0597 7 25 2018 06 22 Future of Iran’s oil and natural gas exports on the basis of net energy import dependency (NEID index) analysis of strategic markets to imports in 2015 and in horizon 2020 and 2030 آینده صادرات نفت و گاز ایران براساس تحلیل وابستگی انرژی (شاخص‌NEID) بازارهای استراتژیک به واردات در سال 2015 و دو افق زمانی 2020 و 2030 103338 FA امیر علی سیف الدین سعید ودادی کلانتر عباس ملکی Journal Article In this research, the net energy import dependency index of energy imports for the world and Iran’s markets have been used to establish a criterion to analyze conditions of Iran’s natural gas and oil exports. NEID Index is one of the most popular and most widely used indexes in energy supply and security demand studies. There are various forms of this index due to energy and market studies. In the current research, we used the index to investigate three energy markets of China, India and the European Union. We provide a detailed description of the conditions of selected energy markets and the significance of them in delineating the amount of global energy demand. Next, a scenario has been developed for each market. Considering various energy carriers, the amount of NEID index on energy imports of each market are computed in 2015, and in horizon 2020 and 2030. Having analyzed the quantity of indexes of each market on three-time horizons indicate that dependency on India imports is more than China and the European Union in 2020, and 2030. Moreover, it will become more dependent on India imports over time. On the other hand, despite the fact that EU has lowest energy dependency in 2015, it will have passed through China and gain the most degree of dependency on energy imports in comparison to India. The acts of Iran’s energy exports in line with priorities of NEID index to imports of important global energy markets, can be the first step towards good policy-making of oil and natural gas exports. در این پژوهش به منظور ایجاد معیاری برای بررسی شرایط صادرات نفت و گاز ایران از شاخص وابستگی خالص به واردات انرژی برای بازارهای استراتژیک دنیا و مورد توجه ایران استفاده شده است. شاخص وابستگی خالص به واردات انرژی از معروف‌ترین و پرکاربردترین شاخص‌های به‌کاررفته در مطالعات امنیت عرضه و تقاضای انرژی است. اشکال مختلفی از این شاخص با توجه به انرژی و بازار مورد مطالعه وجود دارد. سه بازار انرژی چین، هند و اتحادیه اروپا به‌کمک این شاخص در پژوهش حاضر بررسی شده‌اند. پس از شرح مفصل شرایط بازارهای انرژی انتخاب‌شده و بیان اهمیت این سه بازار در تعیین مقدار تقاضای منابع انرژی جهان، برای هر بازار یک سناریو توسعه داده شده است. با در نظر گرفتن حامل‌های انرژی مختلف، مقدار شاخص وابستگی خالص به واردات انرژی برای هر بازار در سال 2015 و افق‌های زمانی 2020 و 2030 محاسبه شده است. با تحلیل مقادیر شاخص برای هر بازار در سه افق زمانی ذکرشده، مشخص می‌شود که وابستگی به واردات هند در سال‌های 2020 و 2030 نسبت به چین و اتحادیه اروپا، بیشتر است و با گذشت زمان نیز، این وابستگی بیشتر خواهد شد. از طرفی، اتحادیه اروپا علیرغم این‌که در سال 2015، کمترین میزان وابستگی به انرژی را دارد اما در سالهای 2020 و 2030 با عبور از چین، پس از هند بیشترین میزان وابستگی به واردات انرژی را خواهد داشت. کنش‌های صادرات انرژی ایران مطابق با اولویت‌های شاخص وابستگی خالص به واردات انرژی بازارهای مهم دنیا می‌تواند اولین قدم در راستای سیاستگذاری مناسب در زمینه صادرات نفت و گاز باشد.